Art. 41, 2de lid, 23° van het Decreet over het lokaal bestuur: het vaststellen van subsidiereglementen is een exclusieve bevoegdheid van de gemeenteraad.
De Aziatische hoornaar is een predator van insecten en is vooral gespecialiseerd op honingbijen. Het zijn efficiënte jagers die bijenkolonies snel kunnen decimeren. Een snelle reductie van de gedomesticeerde bijenpopulatie is hiervan het gevolg. De hoornaar is ook drager van het Mokuvirus, dat op bijen kan worden overgedragen. Dit alles zorgt ervoor dat de soort een sterk negatieve impact op de imkerij heeft.
Hoewel de soort naar mensen toe in eerste instantie minder dan een wesp agressief is, zijn de steken pijnlijk en – evenals enkele andere soorten - potentieel gevaarlijk voor mensen die allergische reacties vertonen. De soort kan tot overlast leiden als de nesten dichtbij of in bebouwing worden gevormd.
Naast honingbijen maakt de Aziatische hoornaar ook jacht op andere insecten en staat in directe concurrentie met de Europese hoornaar. Echte bewijzen omtrent een betekenisvolle negatieve impact op biodiversiteit zijn er tot op heden evenwel niet.
De verantwoordelijkheid voor het beheer of de bestrijding van Aziatische hoornaar ligt bij de eigenaar of beheerder van het terrein, dewelke belast is met het goede beheer van diens terrein. De bestrijding van een invasieve uitheemse soort verschilt in deze instantie niet van die van een pestsoort. Hierbij geldt de bijkomende nuance dat indien terreinverantwoordelijken binnen een specifieke sector consequent met een invasieve soort worden geconfronteerd, van die sector en haar overheid tussenkomst mag worden verwacht.
Het lokaal bestuur Oud-Heverlee nam in 2024 en 2025 haar verantwoordelijkheid om op eigen grondgebied de verbreiding van de Aziatische hoornaar te beperken. Hiervoor werd een specifiek subsidiereglement voor het melden en laten verwijderen van een nest van Aziatische hoornaar voorgesteld.
De beheerregeling voor de Aziatische hoornaar op Vlaams niveau, goedgekeurd in mei 2024, stelt voor de komende vier jaar de regels op voor het bestrijden van deze invasieve soort en het beperken van de overlast en schade aan de natuur. Het beheer richt zich op het vinden en verdelgen van nesten, waarbij het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) het beleid coördineert. Het Ministerieel Besluit, ondertekend door ministers van Omgeving en Landbouw, regelt het beheer voor de komende vier jaar.
Het Agentschap Natuur en Bos faciliteert de gemeente buiten het eigen patrimonium de verdelging via een raamovereenkomst waarvan lokale besturen kunnen afnemen. Aangestelde opdrachtnemers komen dan de verdelging ter plekke doen. Voor de verdelging dienen we een eigen budget te voorzien. Afspraken en facturatie gebeuren tussen het lokaal bestuur en de verdelger zelf.
Voor onze gemeente is deze raamovereenkomst minder interessant. Het zijn hoge kosten die bij lokale verdelgers momenteel lager liggen. De opdrachtnemer heeft ook de reputatie om lang op zich te wachten vooraleer een ontdekt nest bestreden wordt.
Goedgekeurd met eenparigheid van stemmen.
In het meerjarenplan wordt voor 2026 en 2027 een werkingssubsidie van 7.000,- EUR opgenomen voor de uitbetaling onder MJP001157.
Artikel 1:
De gemeenteraad keurt het subsidiereglement voor de bestrijding van de Aziatische hoornaar 2026-2027 goed.
Artikel 2:
Het reglement is van toepassing op private terreinen op het grondgebied van Oud-Heverlee en voor de verdelging van zowel primaire als secundaire nesten van de Aziatische hoornaar.
Artikel 3:
De forfaitaire subsidie ter bestrijding van de Aziatische hoornaar kan enkel aangevraagd worden door :
Artikel 4:
§1. De forfaitaire subsidie ter bestrijding van de Aziatische hoornaar kan enkel aangevraagd worden voor de verwijdering van een nest van de Aziatische hoornaar. Het verwijderen van wespennesten en nesten van de Europese hoornaar of andere insecten komen niet in aanmerking.
§2. De verwijdering van het nest van de Aziatische hoornaar moet gebeuren door:
· de brandweer
· een erkende bestrijder opgenomen in de lijst op vespawatch.be
§3. De factuur van de hulpverleningszone Oost Vlaams-Brabant of de erkende bestrijder moet toegevoegd worden aan de subsidieaanvraag met duidelijke vermelding welk soort nest(primair of secundair) en locatie binnen de gemeentegrenzen.
§4. De gemeentelijke subsidie voor de bestrijding van een nest van een Aziatische hoornaar mag niet gecumuleerd worden met enige andere vorm van financiële tegemoetkoming voor bestrijding van éénzelfde nest.
Artikel 5:
De forfaitaire subsidie bedraagt de terugbetaling van de op basis van de facturatie gemaakte kosten voor het verwijderen of verdelgen van het nest uitgevoerd door de brandweer hulpverleningszone Oost Vlaams-Brabant of de terugbetaling van (een deel) van de op basis van de facturatie gemaakte kosten voor het verwijderen of verdelgen van het nest uitgevoerd door de erkende bestrijder.
De forfaitaire subsidie per nest bedraagt maximaal 80,00 euro. Indien de totale factuur minder bedraagt dan zal enkel het totaal van de factuur terugbetaald worden.
Artikel 6:
§1. De subsidie moet aangevraagd worden na de succesvolle afronding van het verwijderen of verdelgen van het nest zoals bedoeld in artikel 5.
§2. De aanvraag wordt ingediend via een aanvraagformulier (beschikbaar via het digitaal loket op www.oud-heverlee.be) of de factuur wordt met begeleidend schrijven bezorgd aan de dienst Ruimtelijke Ordening & Leefmilieu, Gemeentestraat 10, 3054 Oud-Heverlee.
§3. De aanvraag is slechts ontvankelijk wanneer ze volledig is. Dit betekent dat het aanvraagformulier volledig en correct is ingevuld en de factuur van de brandweer of een erkend bestrijder als bijlage is toegevoegd in een leesbaar formaat en de verplichte informatie beschreven onder Artikel 4 §3.
Artikel 7:
Aanvragen worden gebundeld en uitbetaald op het einde van elk jaar, zijnde eind november, begin december.
Het subsidiebedrag wordt overgeschreven op de door aanvrager vermelde bankrekeningnummer.
Artikel 8:
§1. De subsidie wordt aangewend voor het doel waarvoor ze werd toegekend, namelijk de bestrijding van de Aziatische hoornaar.
§2. De begunstigde van de subsidie verleent voldoende medewerking zodat vertegenwoordigers van het gemeentebestuur de correcte aanwending van de subsidie kunnen controleren.
§3. De volgende sancties kunnen afzonderlijk of cumulatief door het college van burgemeester en schepenen worden uitgevaardigd wanneer de aanvrager één of meerdere voorwaarden niet naleeft en/of onjuiste of onvolledige gegevens meedeelt:
· De gehele of gedeeltelijke terugvordering van de uitbetaalde subsidie.
· De stopzetting van de procedure tot uitbetaling van de toegekende subsidie.
Artikel 9:
Dit reglement
· wordt bekendgemaakt via de webtoepassing van de gemeente conform de bepalingen van art. 286, §1 van het Decreet lokaal bestuur.
· treedt in werking op 01 januari 2026 en loopt tot 31 december 2027. Dit wil zeggen dat bij de aanvraag een factuur met datum vanaf 1 januari 2026 moet gevoegd worden.